IN ROT EN RIJ…op (in) een eindeloos gro(o)t(e) dodenbed…(soldaten)begraafplaats, dodenakker, vredestuin.

ROT is een adjectief, maar ook een substantief. Het woord betekent groep, bende. Ik leerde het kennen toen ik soldaat was en toen het bevel kwam “per rot”. Uit de omstandigheden maakte ik op dat wij, de dienstplichtige rekruten in groep en per rij moesten gaan staan.

Vanmorgen las ik het kalendergedicht van 10 jan. 2024 met de titel SOLDATENKERKHOF (Dolf Smets). KERKHOF zou ik in deze omstandigheden nooit gebruiken. Wel als de graven rond een kerk zijn aangebracht. BEGRAAFPLAATS is een algemeen passend woord, maar het Duitse FRIEDHOF vind ik ook in de Nederlandse vertaling VREDESTUIN zoveel passender, charmanter.

En hier is nu het gedicht over gesneuvelde soldaten ….

Wie heeft hen ooit zo fiks en recht

In ’t stil gelid gekregen

Als na een zinloos wreed gevecht

Verslagen neergelegen

Geen dwingend, luid geschreeuwd bevel,

Geen dreigen en geen schelden…

Maar ’t moordend vuue van de oorlogshel!

Het maakte hen tot helden!

Hun zerken zijn dan bijgezet,

In rot en rij gemeten,

Op ’t eindloos grote dodenbed,

Nu ’t ereveld geheten

Vladslo
Lyssenthoek
Tyne Cot Cemetery
Begraafplaats Blankenberge