HOE ZOUDEN DEZE LERARE(SSE)N NEDERLANDS GEREAGEERD HEBBEN OP: ”Nederlands: taal met meeste ballast” (EEN TITEL IN ONZE TAAL NR. 1, 2015) EN OP “Nederlands is geen taal, het is een verkoudheid” (TAALKALENDER 02/01/15)?

Een Nederlandse taalwetenschapster, Sterre Leufkens, heeft net een studie gemaakt, waarin ze aantoont dat er veel talen zijn die minder onnodige taalelementen gebruiken dan het Nederlands. Zij stelt vast – en wie had dit zelf al niet gedaan, zonder er een studie aan te wijden – dat er talen zijn die bij het vervoegen van werkwoorden één vorm voor het werkwoord hebben. Het Nederlands niet.
(Engels: I WORK, YOU WORK enz., het Nederlands IK WERK, JIJ WERKT, WIJ WERKEN).
Zij vindt EEN KLEINE MEISJE LOOP OVER DE GROTE PLEIN transparanter. Het bestaan van lidwoorden die naar het genus van een substantief verwijzen, noemt ze “gek”.

Een voor ons vrij gemakkelijk voorbeeld van een ‘transparantere’ taal is het Zuid-Afrikaans, dat door de botsing van talen daar bij de Kaap, Afrikaanse en Europese, van kolonisten, het Nederlands – men dacht wel eens het Zeeuws – tal van zogezegd onnodige taalelementen heeft verloren.

Het deed me goed dezelfde dag ook een interview te lezen met de Zuid-Afrikaanse dichter Breyten Breytenbach, o.a. over zijn taal, over moedertaal eigenlijk, over de pragmatische taal die gebruikt wordt door politici (en wetenschappers), die vaak houten tongen hebben, over de taal van dichters en kunstenaars die voeling hebben voor het voorvaderlijke, voor het onzegbare.

Het stelt me wat teleur dat Sterre Leufkens maar één van de 22 talen die ze onderzocht goed kent.

Men mag zulke studies als die van Leufkens, maken, hoor, maar dat kranten en Facebookers totaal onkritisch positief reageren, vind ik getuigen van weinig liefde voor en inzicht in taal, die zo verbonden is met zoveel schoonheid en geheimzinnigheid.

De uitspraak van Brel is van totaal andere aard en oorsprong. Ze is te vergelijken met de (minachtende) gevoelens die bijvoorbeeld enkele Bruggelingen hebben voor bijvoorbeeld het Antwerps, maar het zou evengoed voor het Jabbeeks kunnen zijn … Ik heb het meegemaakt!

Jaak Coudeville