Over sprookje en spreken, over tale (Eng.) en vertellen, over conte (Fr.) en raconter, over Märchen (Du.) en het Marerijk…in Efteling. Maerl-ath. leraren van nu en vroeger in dat attractiepark

EFTELING is een attractiepark in Noord-Brabant, dat ook zeer veel Belgen bezoeken. Eerst was er een sportpark en dan een SPROOKJESBOS.

Die verhalen met veel fantasie met dieren die spreken heten we SPROOKJE en we ontdekken er SPREKEN in: het waren door het volk geSPROKEN, verTELDE stukjes.

In de 17de eeuw verzamelde de Fransman Charles Perrault zulke verhalen, zoals ROODKAPJE (Le petit chaperon rouge). Zo’n tot de verbeelding sprekend episch stukje heten ze CONTE. Het woord ‘conte’, dat ook wel eens ‘rekening’ kan betekenen, heeft ook met ‘raconter’ of vertellen te maken. Het heeft, hoe anders het klinkt dan het Nederlandse woord, dezelfde betekenis.

In de 19de eeuw schreven de Duitse gebroeders Jakob en Wilhelm Grimm in Duitsland zulke verhaaltjes op.. Hun Roodkapje is Rotkäppchen. Zijn noemen die verhalen MÄRCHEN. Dit zijn ‘kleine maren’. Een mare is ook in het Nederlands een verteld bericht, een verhaal. We gebruiken dit woord niet vaak, maar we kennen het beslist uit ‘vermaard’ (= waarover, over wie veel gesproken wordt…)

In het Engels zijn sprookjes ‘fairy tales’. ‘In het woord ‘tale’ herkennen we ‘vertellen’ en het Engels ‘to tell’. De toevoeging ‘fairy’ (toverachtig) geeft duidelijkheid over de inhoud van de verhaaltjes. ‘Little Red Riding Hood’ heet Roodkapje in het Engels.

Die feeërieke verhaaltjes waarover we hier hadden zijn VOLKSSPROOKJES, ze waren gemeengoed bij het volk en werden uit de mond der mensen opgetekend.

Later zijn er ontelbare schrijvers die min of meer vergelijkbare toververhalen zijn gaan schrijven. De allerbekendste is HANS CHRISTIAN ANDERSEN, 19de-eeuwse Deen. Zijn sprookjes heten we CULTUURSPROOKJES. Zijn DE KLEINE ZEEMEERMIN (La petite Sirène, Die Kleine Meerjungfrau, The Little Mermais) is wellicht zo bekend als ROODKAPJE.

In EFTELING is Het Marerijk  – daar heb je weer het woord MARE –  het meest sprookjesachtige themagebied vol klassieke sprookjes.